Αντικείμενα Μεσιέ

Ο κατάλογος των 110 εντυπωσιακών αστρονομικών αντικειμένων

Τα αντικείμενα Μεσιέ (Messier) είναι τα αστρονομικά αντικείμενα που καταλογογραφήθηκαν από τον Γάλλο αστρονόμο και κυνηγό κομητών Σαρλ Μεσιέ (1730 – 1817), στα τέλη του 18^ου αιώνα. Ο κατάλογος αποτελείται από 110 αντικείμενα, τα οποία είναι κυρίως αστρικά σμήνη, νεφελώματα και γαλαξίες. 30 από τα αντικείμενα καταλογογραφήθηκαν από τον συνεργάτη και φίλο του Μεσιέ, Πιέρ Μεσέν (Pierre Mechain), ενώ 7 από τα αντικείμενα προστέθηκαν στον κατάλογο τον 20^ο αιώνα, από διάφορους αστρονόμους.

Κίνητρο για την δημιουργία του καταλόγου ήταν ότι ο Μεσιέ, ως κυνηγός κομητών, παρατηρούσε συχνά αντικείμενα που έμοιαζαν με κομήτες αλλά δεν ήταν. Έτσι αποφάσισε να φτιάξει έναν κατάλογο με όλα αυτά τα αντικείμενα, προκειμένου αυτός και άλλοι κυνηγοί κομητών να αποφύγουν λάθη στις παρατηρήσεις τους. Ήταν ουσιαστικά αντικείμενα προς αποφυγή, πράγμα αρκετά ειρωνικό, καθώς σήμερα αποτελούν μερικούς από τους πιο εντυπωσιακούς στόχους για τους ερασιτέχνες αστρονόμους, καθώς όλα φαίνονται με ένα μικρό τηλεσκόπιο.

Καθώς ο Μεσιέ και ο Μεσέν έζησαν και δούλεψαν στην Γαλλία, σχεδόν όλα από τα 110 αντικείμενα του καταλόγου φαίνονται καλύτερα από το βόρειο ημισφαίριο. Πολλά εντυπωσιακά αντικείμενα κοντά στον νότιο αστρικό πόλο, δεν περιλαμβάνονται. Βρίσκονται μόνο σε 33 από τους συνολικά 88 αστερισμούς που υπάρχουν – και αφού οι περισσότεροι δεν είναι ορατοί καθ’ όλη την διάρκεια του χρόνου, πολλά αντικείμενα φαίνονται μόνο σε συγκεκριμένες εποχές. Εξαίρεση αποτελούν αυτά που βρίσκονται στους αειφανείς αστερισμούς, οι οποίοι για την Ελλάδα είναι 6. Η μεγάλη και η μικρή άρκτος, η Κασσιόπη, η Καμηλοπάρδαλις, ο Κηφεύς και ο Δράκων.

Σε αυτό το βιβλίο – κατάλογος, για κάθε αντικείμενο περιέχονται γενικές πληροφορίες, η απόστασή του από την Γη, ο αστερισμός στον οποίο βρίσκεται, πότε είναι καλύτερα ορατό στην Ελλάδα, το φαινόμενό του μέγεθος, και μία φωτογραφία του.